ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΥΠΟ

Γιατί άραγε το exit poll δεν πέτυχε το αποτέλεσμα;

Russian destroyer Smetlivy leaves the harbour at the Crimean port of Sevastopol

Ακόμη θυμάμαι το 2000 όταν από ένα πειραματικό δείγμα για exit poll βρήκα και ανακοίνωσα ότι θα βγει το ΠΑΣΟΚ με 1% διαφορά ενώ όλα τα άλλα exit poll έδιναν νικητή τη ΝΔ. Δεν έγινε και τίποτα! Σε τρεις ώρες το μάθαμε.

Ακόμη θυμάμαι το 2000 όταν από ένα πειραματικό δείγμα για exit poll βρήκα και ανακοίνωσα ότι θα βγει το ΠΑΣΟΚ με 1% διαφορά ενώ όλα τα άλλα exit poll έδιναν νικητή τη ΝΔ. Δεν έγινε και τίποτα! Σε τρεις ώρες το μάθαμε.

Ελα όμως που κάποιον υπουργό του κόστισε έξη μήνες εκτός κυβέρνησης γιατί ανέπτυσσε καλεσμένος τους λόγους για τους οποίους έχασε το ΠΑΣΟΚ πιστεύοντας τα exit poll και ένας άλλος της ΝΔ που να γινόταν Υπουργός τριγυρνούσε με μαύρα αυτοκίνητα να αναλάβει το τάδε υπουργείο και έγινε τελικά καταγέλαστος! Παλιές αλλά διδακτικές ιστορίες.

Κατʼ αρχήν ένα exit poll είναι και αυτό μια δημοσκόπηση. Έχει προϋποθέσεις και όρια. Μια βασική προϋπόθεση είναι το δείγμα! Αυτό σχεδιάζεται να είναι αντιπροσωπευτικό του πληθυσμού αναφοράς. Από 3500 ψηφοφόρους της ΑΤΤΙΚΗΣ να βγει γενικό συμπέρασμα για την ΑΤΤΙΚΗ. Κανείς όμως δεν εξασφαλίζει ότι το δείγμα είναι αντιπροσωπευτικό. Έτσι γίνονται υποθέσεις.

Μια θεμελιώδης υπόθεση είναι ότι κατά κομματική στάση (δηλαδή με βάση τι ψήφισε κάποιος στις προηγούμενες εκλογές) υπάρχει ενιαία συμπεριφορά. Αντί δηλαδή ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα, έχουμε πολλά. Ένα για κάθε κόμμα των προηγούμενων εκλογών. Η υπόθεση αυτή γενικά –μέχρι τώρα, είναι σωστή. Όσοι ψήφισαν πχ ΣΥΡΙΖΑ συμπεριφέρονται με τον ίδιο περίπου τρόπο. Κατά μέσο όρο μπορεί να υπολογιστεί η σχετική μετακίνηση από τον ΣΥΡΙΖΑ στις στάσεις των εκλογών αυτών.

Δεύτερη θεμελιώδης υπόθεση είναι ότι το ποσοστό που θα βρεθεί από κάθε κόμμα πρέπει να είναι όσο των προηγούμενων εκλογών. Δηλαδή αν έχει πάρει ο ΣΥΡΙΖΑ πχ 30% να βρεθεί 30% στο δείγμα πολιτών που ψήφισαν ΣΥΡΙΖΑ. Και αν βρεθεί 20%; Να θεωρηθεί ότι το 20% που βρέθηκε πρέπει να υπολογιστεί σαν 30%. Η διαδικασία της στάθμισης. Η υπόθεση αυτή στην περίπτωση μας είναι θεμελιωδώς λάθος, όπως άλλωστε αποδείχθηκε! Το ποσοστό αναφοράς των κομμάτων δεν είναι το ποσοστό του Ιουνίου 2012 αλλά του Μαΐου. Ο Ιούνιος θεωρήθηκε από μεγάλη μερίδα των πολιτών κάτι σαν δεύτερος γύρος και αρκετοί (σχεδόν 20%) ψήφισε διαφορετικά από ότι είχε ψηφίσει. Στη συνείδηση του όμως στις εκλογές είχε ψηφίσει ότι και τον Μάιο. Τρανό παράδειγμα το ΚΚΕ. Πήρε 8,5% το Μάιο και 4,5% τον Ιούνιο! Σχεδόν οι μισοί ψήφισαν κάτι άλλο (μάλλον ΣΥΡΙΖΑ) χωρίς όμως στη συνείδηση τους να μετακινηθούν από το ΚΚΕ. Άλλωστε τώρα, στις περιφερειακές, το ΚΚΕ πήρε 8,9% στο σύνολο της Ελλάδας. Έτσι το θεμελιώδες λάθος που οδήγησε στην ανακοίνωση εξωπραγματικού ποσοστού για την Ρ. Δούρου ήταν η στάθμιση!

Πέρα από αυτό κάθε έρευνα δίνει εκτιμήσεις σε όρια. Το λεγόμενο διάστημα εμπιστοσύνης στην πρόβλεψη σημαίνει ότι κατά 95% ένα μέγεθος θα κινηθεί από τόσο μέχρι τόσο. Πχ από 27% μέχρι 31%. Εκτός του ότι ο υπολογισμός του διαστήματος είναι λάθος (γιατί επειδή είναι πολλά δείγματα και υπάρχει στάθμιση πρέπει να είναι ευρύτερο, τουλάχιστον διπλάσιο, δηλαδή από 25% μέχρι 33%) πάντα υπάρχει η περίπτωση ο υπολογισμός να οδηγήσει σε λάθος με πιθανότητα 5%! Μη σας φαίνεται μεγάλο. Ακόμη και τα τεστ εγκυμοσύνης πχ, έχουν περιθώριο λάθους 3%! Και σε αυτή την περίπτωση –του τεστ εγκυμοσύνης, οι επιπτώσεις είναι σημαντικότερες…

Αλλά γιατί να γίνονται exit poll; Για δύο λόγους. Ο πρώτος έχει να κάνει με την επικοινωνία. Τα κανάλια γεμίζουν ένα δίωρο με αναλύσεις και σχόλια. Ασήμαντος λόγος πρακτικά –μπορεί να περιμένουμε δύο-τρεις ώρες, αλλά χρήσιμος (για τα κανάλια). Γιʼ αυτό πληρώνουν να γίνει exit poll. Ο δεύτερος λόγος έχει να κάνει με το επιστημονικό μέρος. Μπορούμε να μάθουμε τι ψήφισαν κατά φύλο, κατά ηλικία, κατά μορφωτικό επίπεδο, κατά προηγούμενη στάση στις εκλογές. Χρήσιμος για μας, άχρηστος για τα κανάλια. Το ένα χέρι νίβει το άλλο και τα δύο το πρόσωπο. Μόνο που αυτά τα μαθαίνουμε σωστά με μια κανονική έρευνα εκλογικής συμπεριφοράς μετά τις εκλογές, όταν τα πράγματα έχουν ηρεμήσει. Αλλά κανείς δεν πληρώνει για αυτό… Με μεγάλη δυσκολία καταφέραμε στο πλαίσιο ενός διεθνούς δικτύου να κάνουμε μια έρευνα για το 2012 και έτσι καταλάβαμε ότι οι πολίτες θεωρούν ότι ψήφισαν το Μάιο και όχι τον Ιούνιο. Έτσι το καλύτερο θα ήταν να χρηματοδοτούνται έρευνες εκλογικής συμπεριφοράς (όπως σε όλο τον κόσμο) για να παρακολουθούμε διαχρονικά την εκλογική και πολιτική συμπεριφορά. Και να μπορούμε να κάνουμε επιστημονικές αναλύσεις και όχι επικοινωνιακά τεχνάσματα. Όπως την ανακοίνωση του 70%! Αν ένα δείγμα είναι σχεδιασμένο για 1000 άτομα, τα 700 δεν αποτελούν επαρκές δείγμα. Πιθανόν, να είναι λάθος τα συμπεράσματα. Αν τα 700 είναι επαρκές δείγμα, τότε δεν χρειάζονται 1000! Γιατί λοιπόν ανακοινώνεται το 70%; Για λόγους επικοινωνίας –και προστασίας όσων το ανακοινώνουν….

Από το σημείο αυτό μέχρι το γράμμα του Υπουργού Εσωτερικών υπάρχει μια μεγάλη απόσταση. Τα επιστημονικά θέματα ίσως αποτελέσουν αντικείμενο συζήτησης. Αν και πολύ αμφιβάλω. Αν ο Υπουργός θεωρεί ότι κάτι δεν έγινε σύμφωνα με τη δεοντολογία, ας ζητήσει την παρέμβαση της σχετικής επιτροπής ελέγχου. Δηλώνω απερίφραστα, επειδή ξέρω σχεδόν όλους που μπλέχτηκαν ότι θεωρώ ότι δεν τίθεται θέμα δεοντολογίας. Αν θέλει να κάνει κάτι σοβαρό να μας χρηματοδοτήσει να κάνουμε μια έρευνα εκλογικής συμπεριφοράς. Όπως κάνουν στην Γερμανία, στην Αγγλία, στην Ιταλία, στη Γαλλία, στην Ολλανδία. Εκτός από τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ που νόμισαν ότι βγήκαν κυβέρνηση όπως τότε με τον Κώστα Καραμανλή το 2000 κανείς άλλος δεν ενοχλήθηκε. Πιθανόν μερικοί υποψήφιοι και τα επιτελεία άλλων κομμάτων. Μικρό το κακό. Μάθαμε τα αποτελέσματα και όλα καλά. Τώρα; Την Κυριακή 25/5 ο κίνδυνος ελλοχεύει. Φοβούμενοι οι υπεύθυνοι του exit poll θα φυσάνε και τη γιαούρτη. Ας ακολουθήσουν τη συμβουλή μου να σταθμίσουν με βάση το Μάιο και όχι τον Ιούνιο του 2012. Πιθανόν να είναι πιο σωστό το αποτέλεσμα. Φυσικά και εγώ, που δεν έχω όλα τα δεδομένα, μπορεί να κάνω λάθος… Και ας ανακοινώσουν το 100% στις 8, 8μιση. Καλύτερα από τα διάφορα 70%….

Σχολιασμός

Σχόλια

Ιδιοκτησία
e-Μεταρρύθμιση

Εκδότης
Γιάννης Μεϊμάρογλου

Διεθυντής Σύνταξης
Μιχάλης Κυριακίδης
mkyriak@gmail.com

Επικοινωνία
info@metarithmisi.gr

H «Μεταρρύθμιση» είναι ηλεκτρονικός κόμβος ο οποίος λειτουργεί με αυτήν τη μορφή από τον Μάρτιο του 2012. Από το 2005 κυκλοφορούσε ως έντυπο και στη συνέχεια ως ηλεκτρονικό περιοδικό.

Ξεκίνησε από μια ομάδα ανθρώπων με κοινό χαρακτηριστικό την αγωνία για τη συγκρότηση ενός μεγάλου μεταρρυθμιστικού ρεύματος στην ελληνική κοινωνία. Πρόθεσή μας είναι η ενθάρρυνση των διαδικασιών για μια μεγάλη προοδευτική παράταξη και η ανάδειξη της ανάγκης να εκφρασθεί σε όλα τα επίπεδα – πολιτικό, κοινωνικό, πολιτιστικό – η οπτική μιας σύγχρονης κοινωνίας, απαλλαγμένης από τις παθογένειές της.

Αναφέρεται στο χώρο της μεταρρυθμιστικής αριστεράς, της σοσιαλδημοκρατίας, του ριζοσπαστικού κέντρου, του κοινωνικού και πολιτικού φιλελευθερισμού και επιδιώκει τον διάλογο ανάμεσα στις δημοκρατικές - προοδευτικές δυνάμεις της χώρας.

Copyright © www.metarithmisi.gr.

To Top