ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ

Κριτική στην κριτική για την αποχώρηση από την κυβέρνηση

Σε σειρά άρθρων στην badiera.gr υποστήριξα ότι μια από τις κύριες αιτίες της εκλογικής ήττας της ΔΗΜΑΡ ήταν η ανεπιτυχής παρουσία της στην κυβέρνηση και όχι η συμμετοχή της ή η αποχώρησή της αυτές καθαυτές. Στη βάση αυτή, η λύση της αποχώρησης από την κυβέρνηση εμπεριείχε τον κίνδυνο απώλειας της κυβερνησιμότητας, αλλά η παράταση της ανεπιτυχούς συμμετοχής σε αυτήν βεβαιότατα θα οδηγούσε στην πολιτική αυτοκατάργησή της μέσω της ενσωμάτωσής της στο μπλοκ δυνάμεων που ταυτίζουν την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας με τις συντηρητικές πολιτικές.

.

Επιλέχθηκε -σωστά κατά τη γνώμη μου- η αποχώρηση της ΔΗΜΑΡ από την κυβέρνηση και η προσπάθεια να επανατοποθετηθεί στο πολιτικό σκηνικό, ως φορέας της τρίτης λύσης. Το αν θα τα κατάφερνε εξαρτιόταν από πολλούς παράγοντες. Το ότι τελικά δεν τα κατάφερε δε σημαίνει πως η επιλογή της παραμονής ήταν ορθή και αυτό γιατί το επιχείρημα εξ αντιδιαστολής είναι κανόνας της τυπικής λογικής και όχι εργαλείο ανάλυσης της εκλογικής συμπεριφοράς ή εκτίμησης των επιπτώσεων των πολιτικών επιλογών.

.

1. Η ΔΗΜΑΡ έχασε τα 2/3 της εκλογικής της επιρροής εξαιτίας της αποχώρησής της από την κυβέρνηση;

.

Δυνάμεις εντός και εκτός του κόμματος απέδωσαν στην αποχώρηση τη μεγάλη ήττα της ΔΗΜΑΡ στις ευρωεκλογές. Επικαλέστηκαν μείωση της εκλογικής μας επιρροής εξαιτίας της αποχώρησης ίση με τα 2/3 (!).Όμως αποσιώπησαν πως ενόσω ήμασταν στην κυβέρνηση και ΠΡΙΝ την αποχώρηση είχε ΗΔΗ συντελεστεί μείωση της εκλογικής μας επιρροής κατά 1,8%. Δηλαδή ΠΡΙΝ από την αποχώρηση ο μέσος όρος των δημοσκοπήσεων έδινε στη ΔΗΜΑΡ 4,5%. Αμέσως μετά την αποχώρηση αυτό το ποσοστό μειώθηκε περαιτέρω κατά 1% έως 1,3%, δίνοντας στη ΔΗΜΑΡ ποσοστά δημοσκοπικά από 3,2% έως 3,5%. Επιπλέον παρέβλεψαν πως από τους ψηφοφόρους μας του 2012 που δεν μας ψήφισαν στις ευρωεκλογές του 2014, προς τα κόμματα της κυβέρνησης κατευθύνθηκε μικρό ποσοστό (0,5% προς ΠΑΣΟΚ/ΕΛΙΑ και 0,3% προς ΝΔ) ενώ είχαμε μεγάλη απώλεια ψήφων προς τα κόμματα της Αριστεράς και τεράστια απώλεια προς το ΠΟΤΑΜΙ, που ΔΕΝ επαγγέλονταν τη συμμετοχή του στην κυβέρνηση Σαμαρά. Τούτο δεν υποστηρίζει σε καμία περίπτωση την άποψη πως είχαμε μείωση των ποσοστών μας εξαιτίας της αποχώρησης αυτής καθεαυτής.

.

2. Θα μπορούσαμε να παραμείνουμε στην κυβέρνηση διεκδικώντας αλλαγή των ασκούμενων πολιτικών;

.

Υποστηρίζεται ότι «αν η ΔΗΜΑΡ παρέμενε στην κυβέρνηση θα μπορούσε να πιέσει τον κ. Σαμαρά και εν τέλει να αλλάξει τις ασκούμενες πολιτικές». Αυτή η δυνατότητα θεωρώ πως δεν υπήρχε αφού οι κεντρικές παράμετροι της κυβερνητικής πολιτικής στη νέα φάση είχαν προκαθοριστεί. Οι δανειστές απαιτούσαν την με κάθε τρόπο προώθηση των «μεταρρυθμίσεων» και την με κάθε κόστος επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων, ενώ η Ν.Δ και το ΠΑΣΟΚ συναινούσαν και δεν έδειχναν διάθεση επαναδιαπραγμάτευσης.Επιπλέον ο κάθε κυβερνητικός εταίρος είχε τα δικά του στενοκομματικά κίνητρα έναντι της ΔΗΜΑΡ, με τη μεν Ν.Δ να θέλει να δίνει προτεραιότητα προς το συντηρητικό ακροατήριο, με το δε ΠΑΣΟΚ να επιδιώκει την αύξηση του μεριδίου του στην κυβέρνηση. Η συμπληρωματική θέση «ότι μαζί με το ΠΑΣΟΚ θα τα καταφέρναμε», δεν ευσταθεί επειδή το ΠΑΣΟΚ είχε ήδη υποχωρήσει σε μείζονα θέματα που η ΔΗΜΑΡ επιχείρησε να μετακινήσει την κυβέρνηση σε προοδευτική κατεύθυνση (εργασιακά, διοικητική μεταρρύθμιση, φορολογικά κ.α ).

.

Όσοι υποστηρίζουν δε ότι «πηγαίναμε πολύ καλά και ότι θα πηγαίναμε ακόμη καλύτερα αν παραμέναμε στην κυβέρνηση», παραβλέπουν ότι είχαμε μείωση της εκλογικής μας επιρροής ήδη και ενόσω ήμασταν στην κυβέρνηση και αφήνουν ανερμήνευτο το γεγονός της μεγάλης μείωσης της εκλογικής επιρροής που είχε και το ΠΑΣΟΚ το οποίο μάλιστα μετά την αποχώρησή μας από την κυβέρνηση ενδυνάμωσε   τον ρόλο του σε αυτήν.

.

3. Η ΔΗΜΑΡ απεχώρησε με λάθος αφορμή, σε λάθος χρόνο και με λάθος τρόπο;

.

Η προσπάθεια της ΔΗΜΑΡ εντός της κυβέρνησης, όφειλε να γίνει αντιπαραθετικά με τις πολιτικές επιλογές και τους χειρισμούς της Ν.Δ που συγκροτούσαν τη συντηρητική στροφή. Αντίθετα, η κριτική ότι η αποχώρηση έγινε «με λάθος αφορμή, σε λάθος χρόνο και με λάθος τρόπο» απευθύνθηκε κατ΄ αποκλειστικότητα στη ΔΗΜΑΡ χωρίς να συμπεριλαμβάνει την ουσιαστική κριτική στις ενέργειες και πρακτικές που ήδη είχαν λάβει χώρα δημιουργώντας συνθήκες πολιτικής εξουδετέρωσης της .

.

Με αναφορά στην «τεχνική της αποχώρησης» επιχειρήθηκε να τεκμηριωθεί ως λανθασμένη η ουσία της επιλογής, υπεκφεύγοντας των ερωτημάτων που αντικειμενικά ετίθεντο σε σχέση με τις ασκούμενες πολιτικές. Χωρίς καμιά μνεία για/στην επανατοποθέτηση της ΔΗΜΑΡ στο πολιτικό σκηνικό και χωρίς μια εναλλακτική κυβερνητική πρόταση, η κριτική στην αποχώρηση αντικειμενικά αποτέλεσε μια διαρκή νουθεσία για συμβιβασμό με την κυβερνητική πολιτική.Για αυτό και τα επιμέρους λάθη που συνέβησαν κατά την αποχώρηση από την κυβέρνηση (και τα οποία δεν αναιρούν τον βασικό πολιτικό συλλογισμό αυτής της πράξης), αντιμετωπίστηκαν από τους φορείς της παραπάνω κριτικής ως τα επίδικα ζητήματα .

.

Η επιχειρηματολογία που αντιπαρατέθηκε στην αποχώρηση έχει εσφαλμένες κρίσεις. Συγκεκριμένα:

.

α) η αποχώρηση έγινε με λάθος αφορμή;

.

Στην πραγματικότητα στην υπόθεση της ΕΡΤ συμφύονταν μια σειρά σημαντικά ζητήματα όπως η σύνδεση της διοικητικής μεταρρύθμισης με οριζόντιες απολύσεις, η αποδοχή ανορθολογικών απαιτήσεων της τρόικας, η εκδίπλωση της δεξιάς ατζέντας, η μετατροπή της κυβέρνησης σε μονοκομματική και η πολιτική «απενεργοποίηση» των υπουργών που είχε προτείνει η ΔΗΜΑΡ αλλά και η συνεχής απόρριψη των προτάσεων της.

.

Μια άποψη που διεκδικούσε να είναι ειλικρινής αντιπρόταση στην επιλογή της αποχώρησης όφειλε την τοποθέτηση επί όλων αυτών των πραγματικών προβλημάτων που συγκρότησαν τη διερώτηση σχετικά με την παραμονή ή την αποχώρηση. Αντίθετα η παρουσίαση των λόγων της αποχώρησης ως «αφορμή» υποτιμά πλήρως τα θέματα που είχαν ανακύψει και δείχνει ανοχή στην κυβερνητική πολιτική όπως αυτή ασκούνταν. Πολύ περισσότερο όταν δεχόμασταν επίθεση από δυνάμεις εκτός κόμματος που για να αποδομήσουν την πράξη αποχώρησης της ΔΗΜΑΡ, την παρουσίαζαν ως δύναμη υπεράσπισης των ευνοημένων υπαλλήλων της ΕΡΤ, σε αντιδιαστολή με την αδιαφορία για τους εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα. Βεβαίως ήταν οι ίδιοι που χαρακτήριζαν ως πράξη πολιτικής αποσταθεροποίησης την άρνησή μας να ψηφίσουμε την περαιτέρω απορρύθμιση των εργασιακών σχέσεων.

.

β) η αποχώρηση έγινε σε λάθος χρόνο;

.

Η άποψη αυτή υπονοούσε ότι είναι δυνατή μια διακοπή της συνεργασίας με τη Ν.Δ στο μέλλον. Όμως η μη συσχέτιση της παραμονής στην κυβέρνηση με τις ασκούμενες πολιτικές οδηγεί στη μη στοιχειοθέτηση επιχειρηματολογίας υπέρ κάποιας άλλης χρονικής στιγμής, προκρίνοντας στην ουσία την παράταση άνευ όρων της συμμετοχής.

.

Αργότερα υπονοήθηκε ότι ήταν λάθος ο χρόνος της αποχώρησης και ότι χάριν της σταθερότητας έπρεπε να περιμένουμε την ολοκλήρωση του προγράμματος προσαρμογής και την τελική συμφωνία με τους εταίρους για την απομείωση του χρέους. Αυτή όμως ήταν η στρατηγική της Νέας Δημοκρατίας και του ΠΑΣΟΚ, ενώ η δική μας πολιτική ήταν αυτή των τροποποιήσεων και των αλλαγών στο πρόγραμμα προσαρμογής στη φάση της υλοποίησης του και όχι μετά την ολοκλήρωση του, ώστε να αποτραπεί η περαιτέρω επιδείνωση των συνθηκών ζωής της πλειοψηφίας του πληθυσμού.

.

Ενδεικτικό του ότι ο χρόνος δεν ήταν ακατάλληλος είναι το γεγονός ότι με την αποχώρησή μας η κοινοβουλευτική στήριξη της κυβέρνησης έγινε οριακή και αυτό επέφερε την αναστολή η την επιβράδυνση της λήψης ορισμένων επιβαρυντικών μέτρων.

.

γ) η αποχώρηση έγινε με λάθος τρόπο;

.

Είναι αλήθεια πως υπήρξαν επικοινωνιακές αστοχίες πριν και κατά την αποχώρηση από την κυβέρνηση. Δεν προηγήθηκαν ευδιάκριτες για την κοινή γνώμη διαφοροποιήσεις και δεν υπήρξε διατύπωση της κάθετης αντίθεσής μας προς τις οριζόντιες απολύσεις με επισήμανση του ενδεχομένου της αποχώρησής μας από την κυβέρνηση.

.

Όμως η αποδοχή του προπαγανδιστικού επιχειρήματος πως είχε υπάρξει συμφωνία, συνιστά πρόβλημα. Αντίθετα η συνεχής και επίμονη διαπραγμάτευση του Φώτη Κουβέλη δείχνει ότι η ΔΗΜΑΡ δεν έψαχνε αφορμή για να φύγει αλλά αντίθετα επιζητούσε όρους για την αξιοπρεπή παραμονή της. Για αυτό είχε καταθέσει από κοινού με το ΠΑΣΟΚ πρόταση νόμου για την ακύρωση της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου για την ΕΡΤ.

.

Όμως η αποχώρηση έλαβε χώρα σε πραγματικές συνθήκες και όχι σε δοκιμαστικό σωλήνα. Δεν μπορεί να παραβλέπεται το γεγονός ότι σημαντικό τμήμα των ΜΜΕ επιχείρησε την πλήρη και με κάθε τρόπο απαξίωση της ΔΗΜΑΡ, επιδεικνύοντας μια καταφανώς τιμωρητική στάση σε όποιον δεν συμμορφώνεται με τις υποδείξεις. Με αυτόν τον τρόπο διαμορφώθηκε μια κυρίαρχη αντίληψη περί λανθασμένης επιλογής, καθώς υπερίσχυσε το δίκαιο του επικοινωνιακά ισχυρού.

.

Σε κάθε περίπτωση όμως τα θέματα επικοινωνιακής διαχείρισης αφορούν τα επιμέρους και δεν τεκμηριώνουν λάθος στην ίδια την επιλογή της αποχώρησης.

.

4. Η αποχώρηση ακύρωσε τους ιδρυτικούς στόχους της ΔΗΜΑΡ ;

.

Ένα άλλο σημείο της κριτικής είναι πως με την επιλογή της αποχώρησης η Δημοκρατική Αριστερά απομακρύνθηκε από τις ιδρυτικές της αρχές, ακύρωσε τη συμβολή της στην εθνική προσπάθεια και κατέφυγε σε ιδεοληπτικές αγκυλώσεις, κρατισμό και αντιμεταρρυθμισμό..

.

Στην πραγματικότητα ο αξιακός πυρήνας της Δημοκρατικής Αριστεράς ποτέ δεν συμπεριέλαβε τη συμμετοχή σε κυβέρνηση ως αυτοσκοπό και ανεξάρτητα με την πολιτική που θα ασκούνταν. Δεν υποκύψαμε στις σειρήνες του λαϊκισμού και του ανορθολογισμού αλλά ούτε μπορούσαμε να υποκύψουμε στη δεξιά ατζέντα. Αποβάλαμε ιδεοληψίες και αγκυλώσεις της ιστορικής Αριστεράς αλλά συγκροτηθήκαμε ως δύναμη των δημοκρατικών μεταρρυθμίσεων. Με την αποχώρηση δεν αποσυρθήκαμε από την εθνική προσπάθεια αλλά επιχειρήσαμε μια επανατοποθέτηση στο πολιτικό σκηνικό προτείνοντας στην ελληνική κοινωνία ένα διαφορετικό τρόπο εξόδου που υπερέβαινε το διπολισμό..

.

Η διαφωνία και η αντιπαράθεση με τον ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορεί να μας οδηγεί στον εγκλωβισμό ή στον εναγκαλισμό με συντηρητικές πολιτικές. Αντίθετα, πολλοί από τους   υποστηρικτές της μη αποχώρησης από την κυβέρνηση δεν υποστήριξαν καμιά σημαντική διαφοροποίηση της ΔΗΜΑΡ όσο αυτή ήταν στην κυβέρνηση. Όπως επίσης δεν έβλεπαν αντίφαση στην κοινή εκλογική κάθοδο της κεντροαριστεράς στις ευρωεκλογές , ενόσω η ΔΗΜΑΡ βρισκόταν στην αντιπολίτευση και το ΠΑΣΟΚ στην κυβέρνηση, προφανώς γιατί η επίλυση αυτής της αντίφασης θα συντελούνταν με την επιστροφή της ΔΗΜΑΡ στην κυβέρνηση…

.

Συμπέρασμα

.

Η κριτική όπως αποτυπώθηκε με τη φράση “λάθος αφορμή, λάθος τρόπος, λάθος χρόνος”, έδειχνε προσκόλληση στην περίοδο εκκίνησης της τρικομματικής κυβέρνησης εθνικής ευθύνης και παρέβλεπε τα νέα δεδομένα που είχαν δημιουργηθεί. Στην ουσία ήταν μια μη ομολογημένη αποδοχή ενός ευνουχισμένου ρόλου της ΔΗΜΑΡ εντός της κυβέρνησης και μετατροπή της ευθύνης που ανέλαβε έναντι της χώρας σε αποδοχή των συντηρητικών πολιτικών.

.

Η θέση αυτή παρέβλεψε όλες τις δυνατότητες που δημιούργησε η στάση μας για αναστολή επιβαρυντικών μέτρων. Όπως επίσης και τις δυνατότητες που έδωσε στη ΔΗΜΑΡ να άρει την πολιτική εξουδετέρωσής της και να επανατοποθετηθεί στο πολιτικό σκηνικό ως φορέας της τρίτης λύσης. Η επίμονη διατύπωση της στη συνέχεια, με κάθε δυνατό και δημόσιο τρόπο έδειξε ότι οι εκφραστές της δεν ήθελαν να συμβάλλουν σε αυτό το νέο ρόλο, προφανώς γιατί δεν τον πίστευαν.

.

Ο τρόπος που προσεγγίζει κανείς το θέμα της συμμετοχής – παρουσίας – αποχώρησης από την κυβέρνηση, είναι μεγάλης σημασίας και στον παρόντα χρόνο, διότι συναρτάται ευθέως με τις θέσεις που λαμβάνει στο θέμα της διακυβέρνησης της χώρας και των πολιτικών συμμαχιών.

.

Γι αυτό δεν είναι άνευ σημασίας μια κριτική στην κριτική της αποχώρησης.

Σχολιασμός

Σχόλια

Ιδιοκτησία
e-Μεταρρύθμιση

Εκδότης
Γιάννης Μεϊμάρογλου

Διεθυντής Σύνταξης
Μιχάλης Κυριακίδης
mkyriak@gmail.com

Επικοινωνία
info@metarithmisi.gr

H «Μεταρρύθμιση» είναι ηλεκτρονικός κόμβος ο οποίος λειτουργεί με αυτήν τη μορφή από τον Μάρτιο του 2012. Από το 2005 κυκλοφορούσε ως έντυπο και στη συνέχεια ως ηλεκτρονικό περιοδικό.

Ξεκίνησε από μια ομάδα ανθρώπων με κοινό χαρακτηριστικό την αγωνία για τη συγκρότηση ενός μεγάλου μεταρρυθμιστικού ρεύματος στην ελληνική κοινωνία. Πρόθεσή μας είναι η ενθάρρυνση των διαδικασιών για μια μεγάλη προοδευτική παράταξη και η ανάδειξη της ανάγκης να εκφρασθεί σε όλα τα επίπεδα – πολιτικό, κοινωνικό, πολιτιστικό – η οπτική μιας σύγχρονης κοινωνίας, απαλλαγμένης από τις παθογένειές της.

Αναφέρεται στο χώρο της μεταρρυθμιστικής αριστεράς, της σοσιαλδημοκρατίας, του ριζοσπαστικού κέντρου, του κοινωνικού και πολιτικού φιλελευθερισμού και επιδιώκει τον διάλογο ανάμεσα στις δημοκρατικές - προοδευτικές δυνάμεις της χώρας.

Copyright © www.metarithmisi.gr.

To Top