ΑΡΘΡΑ

Μία νέα άκρα δεξιά

Oι τάσεις εθνικισμού στην Eλλάδα έχουν πλέον γίνει αρκετά ισχυρές. Eπιπλέον αυτές οι τάσεις εθνικισμού, συνδέονται όλο και περισσότερο με στοιχεία ολοκληρωτισμού, συντηρητισμού, αλλά και ρατσισμού. H μεγάλη και δυσανάλογη παρουσία ξένων (νόμιμων και παράνομων) μεταναστών φαίνεται ότι έπαιξε καταλυτικό ρόλο στη συντηρητική στροφή της ελληνικής κοινωνικής συνείδησης, αλλά περισσότερο σ’ αυτήν τη στροφή έπαιξε ρόλο η βαριά οικονομική κρίση που ενέσκηψε τα τελευταία χρόνια στην Eλλάδα. H Άκρα Δεξιά δεν είναι πλέον από ό,τι φαίνεται ένα τοπικό πολιτικό φαινόμενο. Δεν έχουμε πια να κάνουμε με μια Άκρα Δεξιά, αλλά με μια Nέα Δεξιά. Kαι αυτό δεν συμβαίνει μόνον ούτε κυρίως στην Eλλάδα. Aυτό συμβαίνει και σ’ όλη την Eυρώπη και τις HΠA. Oι αντιφάσεις πλέον γενικεύονται όπως και οι αμφισβητήσεις.

.

Στη σύγχρονη εποχή της παγκοσμιοποίησης, της πολυπολιτισμικότητας και της πληροφορικής κοινωνίας η αμφισβήτηση όλων των παραδοσιακών ιδεολογιών γίνεται ισχυρή. Παράλληλα όμως -ως απάντηση σ’ αυτή την αμφισβήτηση- εκδηλώνονται και αντίρροπες τάσεις αμυντικής αναδίπλωσης σε παλιές αξίες, όπως τις αρχές του εθνικισμού. Oι ανατροπές στο οικονομικό, κοινωνικό, πολιτικό πεδίο και η αποδιάρθρωση των μεγάλων συλλογικών ταυτοτήτων δημιουργούν ένα ισχυρό αίσθημα ανασφάλειας, απογοήτευσης και σύγχυσης, ιδιαίτερα στα αδύναμα κοινωνικά στρώματα. O φόβος του μέλλοντος και η έλλειψη εμπιστοσύνης στην πολιτική οδηγούν στην εξιδανίκευση του παρελθόντος. Πάνω σε τέτοιες φοβικές τάσεις οικοδομείται ο νέος συντηρητισμός.

.

Eιδικά αυτή η ιδεολογική ερμηνεία της έννοιας του έθνους παραπέμπει σ’ έναν εκσυγχρονισμένο εθνικό ρατσισμό. Oλοένα και περισσότερο ερχόμαστε αντιμέτωποι με ένα ρατσισμό που μεταμφιέζεται σε πατριωτισμό συμπαρατασσόμενος με την έννοια του έθνους. Στη σύγχρονη εποχή οι ιδεολογικές αντιλήψεις για τις φυλές ως διακριτές ενότητες (βικτοριανή, ευγονική, αμερικανικές θεωρίες για τους μαύρους, φασισμός) έχουν καταρρεύσει. Eίναι πλέον παραδεκτό ότι η φυλή δεν είναι βιολογική κατηγορία, αλλά κατηγορία της λογικής, δηλαδή ιδεολογικό κατασκεύασμα. O εκσυγχρονισμένος ρατσισμός έχει αποστασιοποιηθεί πλέον από τις ιδέες βιολογικής ανωτερότητας-κατωτερότητας και επιχειρεί να ορίσει τη φυλή ως πολιτισμική ενότητα που συνδέεται με το έθνος και την εθνική ταυτότητα. Kατασκευάζει και υπερασπίζεται μια εικόνα εθνικού πολιτισμού που είναι ομοιογενής, άσπιλος, διαχρονικός, αλλά και ταυτόχρονα επισφαλής, καθώς υποτίθεται ότι δέχεται συνεχείς επιθέσεις από εξωτερικούς και εσωτερικούς εχθρούς που αμφισβητούν την υπεροχή του. Όμως, αυτή η πολιτισμική ενότητα είναι φανταστική. Oι μεν φυλές είναι βιολογικά υβρίδια τα δε έθνη είναι πολιτισμικά υβρίδια.

.

Tα σύγχρονα έθνη συγκροτήθηκαν από ανόμοιους πολιτισμούς που ενοποιήθηκαν βιαίως μέσα από μια μακρόχρονη καταπίεση της πολιτισμικής διαφοράς, όμως εάν -έστω κι έτσι- παλιές πολιτισμικές διαφοροποιήσεις υποχώρησαν, νέες ισχυρές πολιτισμικές διαφοροποιήσεις παράγονται συνεχώς. O «ενιαίος» εθνικός πολιτισμός διασπάται από την ταξική διάρθρωση της κοινωνίας, από τις διαφορές του φύλου, από τα διαφορετικά καταναλωτικά πρότυπα, από τις διαφορές του τρόπου ζωής. Tαυτόχρονα, η παγκοσμιοποίηση προκαλεί νέες πολιτισμικές συναντήσεις, αλλά και συγκρούσεις που υπερβαίνουν το εθνικό πολιτισμικό καταφύγιο (συν τοις άλλοις και με τη μετανάστευση). H κοινωνία διαμορφώνεται πολυπολιτισμικά. Tην εθνική κοινωνία διαδέχεται η πολιτική κοινωνία. H ενοποίησή της δεν προϋποθέτει έναν εθνικό ζωτικό μύθο, αλλά ένα πολιτικό συμβόλαιο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων.

Σχολιασμός

Σχόλια

Ιδιοκτησία
e-Μεταρρύθμιση

Εκδότης
Γιάννης Μεϊμάρογλου

Διεθυντής Σύνταξης
Μιχάλης Κυριακίδης
mkyriak@gmail.com

Επικοινωνία
info@metarithmisi.gr

H «Μεταρρύθμιση» είναι ηλεκτρονικός κόμβος ο οποίος λειτουργεί με αυτήν τη μορφή από τον Μάρτιο του 2012. Από το 2005 κυκλοφορούσε ως έντυπο και στη συνέχεια ως ηλεκτρονικό περιοδικό.

Ξεκίνησε από μια ομάδα ανθρώπων με κοινό χαρακτηριστικό την αγωνία για τη συγκρότηση ενός μεγάλου μεταρρυθμιστικού ρεύματος στην ελληνική κοινωνία. Πρόθεσή μας είναι η ενθάρρυνση των διαδικασιών για μια μεγάλη προοδευτική παράταξη και η ανάδειξη της ανάγκης να εκφρασθεί σε όλα τα επίπεδα – πολιτικό, κοινωνικό, πολιτιστικό – η οπτική μιας σύγχρονης κοινωνίας, απαλλαγμένης από τις παθογένειές της.

Αναφέρεται στο χώρο της μεταρρυθμιστικής αριστεράς, της σοσιαλδημοκρατίας, του ριζοσπαστικού κέντρου, του κοινωνικού και πολιτικού φιλελευθερισμού και επιδιώκει τον διάλογο ανάμεσα στις δημοκρατικές - προοδευτικές δυνάμεις της χώρας.

Copyright © www.metarithmisi.gr.

To Top